Calculer
27 listopada 2023
Grudzień jest okresem obdarowywania. Szczęśliwcy doczekają się prezentów zarówno na początku, jak i pod koniec miesiąca. W przypadku wyjątkowo drogich podarków może pojawić się jednak konieczność zapłaty podatku lub obowiązek zgłoszenia otrzymania darowizny do właściwego urzędu skarbowego. Wiele zależy również od tego, kto ukrył się za siwą brodą świętego mikołaja.
Biuro Rachunkowe Calculer, Marszałka Józefa Piłsudskiego 7/3, 43-300 Bielsko-Biała, 575314115
Sprawdź nasz cennik
Atmosferę nadchodzących Świąt może zmącić fakt, że z punktu widzenia prawa prezenty znalezione pod choinką są zwykłymi darowiznami. Mniejsza o to, że już samo pojęcie „darowizna” nie bardzo pasuje do tak uroczystego okresu. Bardziej niepokojący jest fakt, że takie podarki mogą podlegać opodatkowaniu. Na szczęście nie każdy i nie zawsze zobowiązany jest do odprowadzenia takiej daniny do urzędu skarbowego. Koniecznie sprawdź, kiedy pojawia się taki obowiązek, jak zgłosić darowiznę i jakie stawki podatku przewidują przepisy. Mamy nadzieję, że lektura naszego poradnika rozwieje Twoje wątpliwości i pomoże ocalić magię nadchodzących Świąt.
Czy wiesz, kto w tym roku wcieli się w świętego mikołaja?
Nie zawsze podarunek świąteczny znajdziesz pod choinką. Możliwe, że Twój ulubiony wuj okaże się wyjątkowo hojny i postanowi w tym roku obdarować Cię nowym samochodem lub umeblować niedawno nabytą kawalerkę. Choć może wydawać się to dziwne, to tożsamość świętego mikołaja ma duży wpływ na konieczność zapłaty podatku od otrzymanego prezentu. Oczywiście nie bez znaczenia jest również jego wartość.
Pamiętaj, że chwile świątecznej beztroski w żadnym wypadku nie zwalniają Cię z obowiązków wynikających z ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. Zgodnie z przepisami opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego lub kilku zbywców, własności rzeczy i praw majątkowych (tak, chodzi tu również o prezenty świąteczne) o czystej wartości przekraczającej:
- 36.120 zł od jednej osoby lub 108.360 zł od wielu osób – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej, do której należą: małżonek, zstępni (np. syn, córka, wnuki, prawnuki), wstępni (np. matka, ojciec, dziadek, babcia), rodzeństwo, pasierb, ojczym, macocha, zięć, synowa, teściowie;
- 27.090 zł od jednej osoby lub 81.270 zł od wielu osób – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do II grupy podatkowej, do której należą: zstępni rodzeństwa (np. siostrzeniec, bratanek), rodzeństwo rodziców (np. ciocia, wujek), zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków (np. szwagier), małżonkowie rodzeństwa małżonków i małżonkowie innych zstępnych;
- 5.733 zł od jednej osoby lub 54.180 zł od wielu osób – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do III grupy podatkowej, do której należą osoby niezaliczone do pozostałych grup.
Jeśli otrzymasz prezent o wartości przekraczającej kwotę limitu (kwotę wolną) dla danej grupy, to musisz zapłacić podatek od spadków i darowizn. Kwota graniczna dotyczy jednego lub kilku darczyńców i obejmuje 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie.
| Zgodnie z nowelizacją ustawy o podatku od spadku i darowizn od 1 lipca 2023 r. sumuje się kwotę darowizn, które otrzymasz od wielu osób w ciągu 5 lat. Oznacza to, że nie unikniesz obowiązku zapłaty podatku, jeśli otrzymasz darowizny od kilkuset osób, mimo że kwota każdej z nich mieści się w ustawowych limitach dla pojedynczego zbywcy. |
Grupa zerowa, czyli ratunek ze strony najbliższej rodziny
Wspomniana wcześniej pierwsza grupa podatkowa skrywa tajemnicę, która z pewnością zadowoli każdego podatnika. Otóż w jej ramach możemy wyodrębnić najbliższą rodzinę, która tworzy tzw. grupę zerową. Są do niej zaliczani:
- małżonkowie,
- zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki),
- wstępni (rodzice, dziadkowie),
- pasierbowie,
- rodzeństwo,
- ojczym i macocha.
W ramach grupy zerowej możesz skorzystać z pełnego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, pod warunkiem że dokonasz zgłoszenia otrzymania darowizny do właściwego urzędu skarbowego. Masz na to 6 miesięcy. Zgłoszenia dokonasz za pomocą formularza SD-Z2 wraz z załączonymi dokumentami potwierdzającymi otrzymanie darowizny. W przypadku darowizny pieniężnej będzie to np. potwierdzenie przelewu lub przekaz pocztowy.
| Jeśli przekroczysz półroczny termin na zgłoszenie darowizny, to czeka Cię zapłata podatku w pełnej wysokości. Z kolei zatajenie tego zdarzenia przed urzędem skarbowym rodzi jeszcze bardziej dotkliwe konsekwencje. Ujawnienie faktu otrzymania darowizny podczas kontroli wiąże się z zastosowaniem stawki karnej, która wynosi 20% nabytego majątku. |
A co jeśli darczyńcą okaże się osoba spoza grupy zerowej? W takiej sytuacji zgłoszenia dokonasz wypełniając druk SD-3. Jedna uwaga — masz na to 1 miesiąc od chwili otrzymania darowizny.
Jak określić wysokość podatku od prezentów pod choinką?
Jeśli darczyńca zaskoczy Cię wyjątkowo drogim prezentem pod choinką, a do tego jest hojny z natury i obdarowuje Cię z rozmachem również podczas innych okazji, to wzrasta szansa na konieczność zapłaty podatku od spadków i darowizn (lub przynajmniej zgłoszenia tego faktu fiskusowi). Skale podatków od spadków i darowizn obowiązujące od 30 czerwca 2023 roku prezentuje poniższa tabela.
| Nabywca | Kwoty nadwyżki powyżej kwoty wolnej od podatku | Wysokość podatku | |
| ponad | do | ||
| I grupa podatkowa | 11 833 zł | 3% | |
| 11 833 zł | 23 665 zł | 355 zł i 5% od nadwyżki ponad 11 833 zł | |
| 23 665 zł | 946 zł 60 gr i 7% od nadwyżki ponad 23 665 zł | ||
| II grupa podatkowa | 11 833 zł | 7% | |
| 11 833 zł | 23 665 zł | 828 zł 40 gr i 9% od nadwyżki ponad 11 833 zł | |
| 23 665 zł | 1893 zł 30 gr i 12% od nadwyżki ponad 23 665 zł | ||
| III grupa podatkowa | 11 833 zł | 12% | |
| 11 833 zł | 23 665 zł | 1420 zł 40 gr i 16% od nadwyżki ponad 11 833 zł | |
| 23 665 zł | 3313 zł 20 gr i 20% od nadwyżki ponad 23 665 zł | ||
Ile wydamy średnio na prezenty w 2023 roku?
Obowiązujące limity dla poszczególnych grup podatkowych są stosunkowo wysokie. Warto je przy okazji zestawić je z planowanymi wydatkami Polaków na prezenty świąteczne w 2023 roku. Według cyklicznego badania Barometr Providenta na prezenty średnio chcemy przeznaczyć 747 zł, a na pozostałe wydatki związane z celebracją Gwiazdki 969 złotych. Świątecznego prezentu spodziewa się niemal 58% Polaków.
Jak widać, kwoty planowanych wydatków na podarki świąteczne w tym roku są zdecydowanie niższe od limitów wskazanych w ustawie o podatku od spadków i darowizn. Pamiętaj jednak, że przepisy dotyczą nie tylko prezentów świątecznych, a kwoty wolne obejmują 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie. Wprowadzenie dodatkowych limitów dla wielu zbywców w ramach każdej z grup podatkowych może być problematyczne, jeśli w międzyczasie dostałeś(-aś) wiele wartościowych prezentów np. z okazji ślubu.
O ile otrzymanie bardzo drogiego prezentu powinno od razu zapalić czerwoną lampkę i naprowadzić Cię na konieczność ustalenia tożsamości darczyńcy i oszacowania podatku od darowizny, o tyle przeprowadzenie tych czynności, kiedy pod choinką znajdziesz mnóstwo drobnych upominków, jest dużym kłopotem. Przyjęło się przecież, że nikt nie podpisuje świątecznych podarków. Dlatego w sytuacjach budzących wątpliwości najlepiej skorzystaj ze wsparcia profesjonalistów.
Kiedy darczyńcy okażą się na tyle hojni, że poczujesz aż nutkę goryczy związaną z koniecznością odprowadzenia podatku, ale nie wiesz, jak się za to zabrać, to zapraszamy do kontaktu z naszym biurem rachunkowym. Wykorzystamy naszą wiedzę i wieloletnie doświadczenie, aby rozwiązać Twój problem. Tymczasem życzymy wszystkim naszym obecnym i potencjalnym Klientom spokojnych i szczęśliwych Świąt oraz wysokiego zwrotu podatku za 2023 rok.
Źródła:
- https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19830450207
- https://media-provident.pl/pr/824404/barometr-providenta-bez-barszczu-z-uszkami-i-pierogow-nie-ma-swiatecznego-stolu?fbclid=IwAR1EiSJW6vaQbGHQjj1YKc4LDL5kZqg37Q0g9_RsIbTRrTziSJr54I2JECw
Poprzedni wpis
